‘विपद्लाई अवसरका रूपमा लिनुपर्छ’-नेपालमा विपद् आउनासाथ सार्वजनिक विमर्शमा दोहोरिने एउटा परिचित वाक्य हो। तर प्रश्न यो हो-विपद् कसरी अवसर भयो ? र कसका लागि भयो ? विपद् आफैँमा
नेपालमा आएको हिममण्डलीय महाविपत्ति मानवताका लागि चेतावनी हो भोटेकोशी-त्रिशूली नदी प्रणालीमा घटेको अकल्पनीय हिममण्डलीय अस्थिरता र विघटनबाट उत्पन्न महाविपत्ति नेपालमा आएको अर्को एउटा बाढी मात्र होइन। यो गम्भीर
काठमाडौं । रसुवाको भोटेकोशी बाढीबाट प्रभावित क्षेत्रका नागरिकको उद्धार, राहत तथा पुनःस्थापनाका लागि विभिन्न क्षेत्रबाट आर्थिक सहयोग जुटाइरहेको सन्दर्भमा कतिपय व्यक्ति, समूह तथा संस्थाहरूले जथाभावी अनधिकृत क्यूआर कोड,
पचास वर्ष नाघेकाहरूलाई मात्र मैले लेख्न लागेका यी कुरा सहजै विश्वास लाग्लान् । त्योभन्दा कम्ति उमेरकालाई विश्वास नलाग्न पनि सक्छ । तर, म यहाँ साढे पाँच दशक अघिका
नवीन पौड्याल आमुख नेपाली साहित्यको भविष्य उज्जवल देखिन्छ। नयाँ नयाँ कविहरू नयाँ नयाँ विषयवस्तु, कविताको नयाँ बान्की, नयाँ शैली नयाँ चेतना लिएर निरन्तर देखा परेका छन्। अहिलेका प्रत्येक
इन्द्रकुमारी महाकाव्य (२०७५) अहिले मेरो पठनमा छ । राजा पृथ्वीनारायण शाहकी जेठी रानी हुन् इन्द्रकुमारी । उनी मकवानपुर राज्यका सेनवंशीय राजा हेमकर्णकी छोरी हुन् । विवाहपछि दुलही विदा
आदरणीय सम्पादकज्यू, सादर प्रणाम । आख्यानमा ‘कथावाचक’ बारे चलिरहेको थिति(सबै आख्यानमा लागु हुँदैन)सँग विमति राख्दै यो चिठी लेख्दैछु। सिर्फ ‘न्यारेटर’ मा सीमित हुने अनुमति चाहन्छु। निकै अघिको कुरो
नेपाल–भारत सीमा विवाद केवल नक्साको विवाद होइन; यो नेपालको सार्वभौमिकता, ऐतिहासिक स्मृति, कूटनीतिक आत्मसम्मान र राष्ट्रिय अस्मितासँग गाँसिएको प्रश्न हो। कालापानी, लिपुलेक र लिम्पियाधुरा नेपालको भूभाग हुन् भन्ने
करिब २६०० वर्षअघि नेपालको लुम्बिनीमा जन्मनुभएका गौतम बुद्ध मानव इतिहासका महान् नैतिक शिक्षक, दार्शनिक, तर्कशील अन्वेषक र प्रज्ञा-करुणामय मानववादी चिन्तक हुनुहुन्छ। बुद्ध कुनै धार्मिक सम्प्रदायका संस्थापक होइनन्; उहाँ
काठमाडौंमा बालेन सरकारले सार्वजनिक भूमि, नदी किनार, खुला क्षेत्र तथा अव्यवस्थित रूपमा अतिक्रमण गरिएका स्थानहरू खाली गराउने क्रममा हालै अघि बढाएका कदमहरूले काठमाडौं उपत्यकाको अत्यन्त जटिल, संवेदनशील र
काठमाडौं महानगरपालिकाका निवर्तमान मेयर बालेन शाह एक गहिरो रुपमा द्धिविधाजनक र प्रश्न उठाउने पात्र हुन् । नेपाली राजनीतिको मैदानमा उनी जसरी अचानक, नाटकीय ढंगले र केह हदसम्म
सामान्यत शासन पद्वतिलाई थप उन्नत र प्रभाबकारी बनाउन राज्यले अपनाएको पद्वति हो । अग्रेजीको Good Governance को नेपाली शब्दानुबाद ‘असल शासन’ लाई नेपाली परिवेसमा प्रयोग गर्दा ‘उत्तम’ शब्दलाई
नयाँ-पुराना दलहरू हरेकले देश हामी बनाउछौं भन्छन् । के देश बनाउने दलहरूले हो त ? कि कार्यकर्ता भएकाले उनीहरूले नै बनाउने हुन् ? देश बनाउने न कुनै राजनीतिक
भर्खरै रास्वपाले निर्वाचन आयोगमा बुझाएको समानुपातिक सूचि झड्का हेर्दा झड्का लाग्यो । नयाँहरूले प्राथमिकतामा राखेको नाम हेर्दै गर्दा भदौ २३/२४ को नारा समझिएँ । ति बिद्रोहीले के भने
राजनीतिलाई भावनाले मात्र हैन, राजनीतिक चेतले हेरौं । भावनाले मात्र हेरियो भने जति छिटो उत्साहित भइन्छ, सत्य यो पनि हो कि निराशा त्यहि रफ्तारमा व्यहोर्नु पर्छ । आफ्नो
चिंचा मानविका प्रवृत्तिः जबजब गौतम बुद्धको शिक्षाको प्रचार व्यापक तवरले हुन थाल्यो । अनुभूतिजन्य, यथार्थपरक,आशुफलदायक विपश्यना विद्याबाट मानिसहरुले प्रत्यक्ष लाभ लिन थाले । तब उनका अनुयायीहरुको भिड लाग्न
(१) जनताको नाशो जनतालाई नै फिर्ता जनताको नाशो जनतालाई नै फिर्ता गरिदिएँ भनेर झिटिगुन्टा समेत कसेर नागार्जुन पुगेका राजा ज्ञानेन्द्र वेलावेला मन्दिरदर्शन गर्न हिंड्दा दलहरुले दिएको मानो खाएर
१. वरमझिया गाऊँः सप्तकोशी नदीपारि सप्तरी जिल्लामा वरमझिया भन्ने एउटा ठाउँ छ । यो ठाउँ पेडाका लागि प्रसिद्ध छ । यहाँ पेडाको व्यापार निक्कै फस्टाएको छ । व्यापारीहरु
म ०३७ साल तिर काठमाण्डौमा अध्ययन गरिरहेको थिएँ । मलाई झिनो सम्झना छ त्यसवेला रजनीश आशो (आचार्य रजनीश) को नेपालमा दोस्रो पटकको भ्रमणमा नेपाल आउने व्यवस्था रहेछ ।
