Author: प्रकाशचन्द्र खतिवडा/सुन्दरहरैंचा –६, दुलारी, मोरङ

तिम्रो शहर

तिम्रो शहर सभ्यता गुमाएर खण्डहर जस्तै बाँचेको छ । तिमी आदिम शहरको मान्छे हौ तिमीसंग संवेदना छैन तिमीलाई लाश मन पर्छ तिमी लाशको खेती गर्छौ । तिमी जीवनलाई
Read More

मुक्तिको कल्पित पठन

पहाडी क्षेत्रको सामान्य केटो । बाबुका आढ्यताले उसलाई दीन देखाएको पनि होइन । कृशकाय, निरीह वा क्षुद्र देखिए पनि ऊ विचरा थिएन । उसको मनको गति र आत्मविश्वास
Read More

पान खइबो ?

पचास वर्ष नाघेकाहरूलाई मात्र मैले लेख्न लागेका यी कुरा सहजै विश्वास लाग्लान् । त्योभन्दा कम्ति उमेरकालाई विश्वास नलाग्न पनि सक्छ । तर, म यहाँ साढे पाँच दशक अघिका
Read More

बीपी कोइराला: राजनीति र साहित्यको संगममा उभिएको एक दूर्लभ व्यक्तित्व

इतिहासमा राजनेता धेरै जन्मिन्छन्, उत्कृष्ट साहित्यकार पनि धेरै जन्मिन्छन्; तर एउटै व्यक्तित्वभित्र एक कुशल राजनीतिज्ञ र उत्कृष्ट मनोवैज्ञानिक आख्यानकार पाइएको दृष्टान्त संसारमै विरलै भेटिन्छ। विश्वेश्वरप्रसाद कोइराला त्यही विरलै
Read More

आमालाई चिठ्ठी

  म हजुरलाई भेट्न आउँदैछु । धेरै समयको प्रतिक्षा पछि बल्ल जुध्यो समय हजुरको आँगनमा टेक्ने । जीवन त खोला रहेछ । बग्दाबग्दै समय बितेको थाहा नै भएन
Read More

युवा वर्गका प्रतिनिधि कवि निरूबिन्दू परियार

नवीन पौड्याल आमुख नेपाली साहित्यको भविष्य उज्जवल देखिन्छ। नयाँ नयाँ कविहरू नयाँ नयाँ विषयवस्तु, कविताको नयाँ बान्की, नयाँ शैली नयाँ चेतना लिएर निरन्तर देखा परेका छन्। अहिलेका प्रत्येक
Read More

काठमाडौंबाट फोन आएको छ 

  दुई दशक पहिले, काठमाडौंबाट फोन आएको थियो- परदेशीको लागि स्वदेशीको चिन्ता दुई पैसा सस्तो तलाईं न्यानो कपडा छोरीका लागि एक जोर जुत्ता दुई प्याकेट पुष्टकारी भाउजुलाई पनि
Read More

जे. के. बराईलीका ‘बिर्सनै नसकिने हाम्रा गीत–सङ्गीतका पदचापहरू’ पढ्दै गर्दा

जीवनलाई संघर्षको पर्यायबाची शब्दद्वारा सार्थक रूप दिँदै दिल्लीको निष्ठूर गर्मी र जाडो अनि सडकलाई पनि बाढीआएजस्तै जलमग्न पार्ने मुसलधारे बर्सातको प्रकोपको सामनागर्दै र प्रगतिपथमा लम्कि–लम्की आपूmलाई क्रियाशील बनाउँदै
Read More

सुप्रिया

बाँधेर मनका बाँधहरु सुप्रिया निर्दयी बनेकी छे उसको जीवन चुँड्नेहरुका विरुद्ध गगनभेदी नारा लगाउन थालेकी छे प्रत्येकपल मरेर बाँच्न विवश जिन्दगी हेरेर गोमनहरु विरुद्ध नै विषबमन गर्न तल्लीन
Read More

अशोकनाथको  इन्द्रकुमारी

इन्द्रकुमारी महाकाव्य (२०७५) अहिले मेरो पठनमा छ । राजा पृथ्वीनारायण शाहकी जेठी रानी हुन् इन्द्रकुमारी । उनी मकवानपुर राज्यका सेनवंशीय राजा हेमकर्णकी छोरी हुन् । विवाहपछि दुलही विदा
Read More

सम्पादकलाई चिठी !

आदरणीय सम्पादकज्यू, सादर प्रणाम । आख्यानमा ‘कथावाचक’ बारे चलिरहेको थिति(सबै आख्यानमा लागु हुँदैन)सँग विमति राख्दै यो चिठी लेख्दैछु। सिर्फ ‘न्यारेटर’ मा सीमित हुने अनुमति चाहन्छु। निकै अघिको कुरो
Read More

सीमाको सवालमा प्रधानमन्त्री बालेन शाहको आत्मघातीभूल

 नेपाल–भारत सीमा विवाद केवल नक्साको विवाद होइन; यो नेपालको सार्वभौमिकता, ऐतिहासिक स्मृति, कूटनीतिक आत्मसम्मान र राष्ट्रिय अस्मितासँग गाँसिएको प्रश्न हो। कालापानी, लिपुलेक र लिम्पियाधुरा नेपालको भूभाग हुन् भन्ने
Read More

बुद्ध:मानव इतिहासका महान् मानववादीचिन्तक

करिब २६०० वर्षअघि नेपालको लुम्बिनीमा जन्मनुभएका गौतम बुद्ध मानव इतिहासका महान् नैतिक शिक्षक, दार्शनिक, तर्कशील अन्वेषक र प्रज्ञा-करुणामय मानववादी चिन्तक हुनुहुन्छ। बुद्ध कुनै धार्मिक सम्प्रदायका संस्थापक होइनन्; उहाँ
Read More

बालेन सरकारको परीक्षा: सुकुम्बासीसमस्याको समाधान, सार्वजनिक भूमि, सामाजिक  न्याय र मानव गरिमाको प्रश्न

काठमाडौंमा बालेन सरकारले सार्वजनिक भूमि, नदी किनार, खुला क्षेत्र तथा अव्यवस्थित रूपमा अतिक्रमण गरिएका स्थानहरू खाली गराउने क्रममा हालै अघि बढाएका कदमहरूले काठमाडौं उपत्यकाको अत्यन्त जटिल, संवेदनशील र
Read More

कोलकाता

कोलकाता एउटा कङ्क्रीटको जङ्गलको नाम हो। यो जंगलमा अनौठा जानवर बस्छन् ती सूत्रबद्ध छन् रेलको लिकैलीकमा हिँडछ्न। ती सियालदाह र सल्टलेकका एकोहोरे लाइनका बसगाडी जस्तै छन् कोलकाताको जीवनशैलीमा
Read More

भुईँ छाडेको गाउँ

अंक १: गाउँको सिरानमा, बर-पिपलका पुराना एकजोडा रुख थिए। एकले अर्कोलाई अँगालोमा बाँधेर अनादिकालदेखि उभिएका जस्तै लाग्ने । कति पुराना हुन्, कसैले ठ्याक्कै भन्न सक्दैन थिए । बुढाहरू
Read More

संस्कृतिको क्षयीकरण

संस्कृति परिवर्तनशील हुन्छ। यो समयअनुसार बद्लिन्छ। मानिसका सभ्यता, संस्कार, परम्परा, चिन्तन, परिवेश आदिको परिवर्तनसँगै संस्कृतिको पनि परिवर्तन हुनु स्वभाविक हो। दिनदिनै प्रकृति परिवेश, शिक्षा, अनुभव, चिन्तन, कर्म प्रणाली
Read More

सीमारेखामा उभिएको फागुन

खुल्ला आकाशबाट पीडा र हर्षका आँखाले हरियाली धरती नियाल्दै रगत र पसिना बेचेर घर फर्केका छन् लाहुरेहरू । विदामा– विभिन्न देशका सहर र गल्लीबाट विगतका पीडादायी सम्झनाका साथ
Read More

जीवनको भयावह गीत

वनफूलहरु फुलेनन् आगोले बन खाएपछि मान्छेहरु हाँसेनन् अस्मिता खोसिएपछि म विस्मित छु समय विपरित बगेपछि । तिम्रो र मेरो यात्रा भिन्न छ तिम्रो र मेरो विचार भिन्न छ
Read More