Author: हरिकुमार श्रेष्ठ ‘शिखर’(पीएचडी)/नागार्जुन–१०, काठमाडौं

सीमारेखामा उभिएको फागुन

खुल्ला आकाशबाट पीडा र हर्षका आँखाले हरियाली धरती नियाल्दै रगत र पसिना बेचेर घर फर्केका छन् लाहुरेहरू । विदामा– विभिन्न देशका सहर र गल्लीबाट विगतका पीडादायी सम्झनाका साथ
Read More

जीवनको भयावह गीत

वनफूलहरु फुलेनन् आगोले बन खाएपछि मान्छेहरु हाँसेनन् अस्मिता खोसिएपछि म विस्मित छु समय विपरित बगेपछि । तिम्रो र मेरो यात्रा भिन्न छ तिम्रो र मेरो विचार भिन्न छ
Read More

नेपाली राजनीतिमा बालेनको शंकास्पद उदय

  काठमाडौं महानगरपालिकाका निवर्तमान मेयर बालेन शाह एक गहिरो रुपमा द्धिविधाजनक र प्रश्न उठाउने पात्र हुन् । नेपाली राजनीतिको मैदानमा उनी जसरी अचानक, नाटकीय ढंगले र केह हदसम्म
Read More

पुराना र नयाँ दुवै पुस्ता बिचका अब्बल सङ्गीतकारः मणिकमल क्षेत्री

विषय प्रवेशः नेपाली साहित्य होस् या सङ्गीत, यी दुवै क्षेत्रमा हामीभित्र किनाराकृतअवस्थामा परेका वा विस्मृतिको धूलोले पुरिएर ओझेलमा परेका कतिपय हिरा- मोतीहरू छन्, जसको महत्त्वलाई बुझेर योगदानको सही
Read More

मनको वास्तविक पहिचान र समाधान

मन के हो ? मनः संस्कृत तत्सम संज्ञा शव्द हो । यसका शाव्दिक अर्थ धेरै हुन सक्छन् । आशय, इरादा, विचार, इच्छा, कामना, अभिलाषा, रुचि अथवा नाक, कान,
Read More

‘फुलबुट्टे सारी’ गीतको सौन्दर्य

विषय प्रवेश- कुन गीत लोकप्रिय हुन्छ, कुन गीत हुँदैन भन्ने कुरा कोहीबेला कुनै संयोगले पनि काम गर्ने गर्छ। यस्तै एउटा गीत अहिले लोकप्रियताको शिखरमा छ। यस गीत विश्वस्तरमा
Read More

श्रीमान, राजनीतिमा फैसला हैन निर्णय हुन्छ

जेन-जी विद्रोहको भयावह त्रासदीकाबीच सबै बिद्रोही र अन्य पक्षको पनि सहमतिमा शुसीला कार्की प्रधानमन्त्री बन्नुभो । बाहिर जे चर्चा गरे पनि सबै राजनीतिक दलहरू तात्कालिन समयमा कार्कीलाई प्रधानमन्त्री
Read More

बुढी अर्काकी, पार्टी आफ्नो

अर्काकी बुढी चिटिक्क परेकी कस्ति राम्री !! लुकी लुकी हेर्छे।। आँखा राम्रा जीउ डालै राम्रो । ओठ कति चिल्ला नितम्ब त देख्दै मोहनी लाउने ।। लुगा सपक्कै लगाउँछे
Read More

सुशासन भनेको के हो ? कसरी हुन्छ ?

सामान्यत शासन पद्वतिलाई थप उन्नत र प्रभाबकारी बनाउन राज्यले अपनाएको पद्वति हो । अग्रेजीको Good Governance को नेपाली शब्दानुबाद ‘असल शासन’ लाई नेपाली परिवेसमा प्रयोग गर्दा ‘उत्तम’ शब्दलाई
Read More

देश बनाउने कसले ?

नयाँ-पुराना दलहरू हरेकले देश हामी बनाउछौं भन्छन् । के देश बनाउने दलहरूले हो त ? कि कार्यकर्ता भएकाले उनीहरूले नै बनाउने हुन् ? देश बनाउने न कुनै राजनीतिक
Read More

समानुपातिकको विडम्बना

भर्खरै रास्वपाले निर्वाचन आयोगमा बुझाएको समानुपातिक सूचि झड्का हेर्दा झड्का लाग्यो । नयाँहरूले प्राथमिकतामा राखेको नाम हेर्दै गर्दा भदौ २३/२४ को नारा समझिएँ । ति बिद्रोहीले के भने
Read More

‘जेन-जी विद्रोह’ भनिने यो घटनाको प्रभाव अझै कम भै सकेको छैन

राजनीतिलाई भावनाले मात्र हैन, राजनीतिक चेतले हेरौं । भावनाले मात्र हेरियो भने जति छिटो उत्साहित भइन्छ, सत्य यो पनि हो कि निराशा त्यहि रफ्तारमा व्यहोर्नु पर्छ । आफ्नो
Read More

भमराको गीत

फूलहरु फूलेका छन भमराहरु झुल्ने गरी पुतलीहरु फर्फराउँछन फूलको पातमाबसी भँगेराहरु चिरविराउँछन फूलकै डालीमा बसी जुनकिरीहरु उज्यालो फाल्छन गोधुली खस्छे साँझमा मालीनिश्चिन्त छ फूलबारीको सुरक्षा गरे पछि ।
Read More

पश्चिम किल्ला चम्बा पो !

यो पुस्तक नेपाली र भारतिय दुई विद्वत व्यक्तित्व राहुल सांकृत्यायन र जनकलाल शर्मा बिच भएको पचात्रारमा राहुल सांकृत्यायनले जनकलाल शर्मालाई पठाएको एकतर्फी पत्र समावेस छन् । यो पुस्तकमा
Read More

आँसु

कहिले हर्षले बहन्छ आँसु कहिले पीडाले पोखिन्छ आँसु कहिले मनभित्रै कुँडिएर बस्छ आँसु । त्यसैले– जुन र मैले झारेका आँसु रूपमा उस्तै देखिए पनि सारमा हुने रहेछ ध्रुवीय
Read More

साहित्यमा ऐंजेरू

साहित्य मानवीय चेतनाको कलात्मक उपज हो। यसभित्र हार्दिकता, भाव, कला, ज्ञान, बुद्धि, कौशल सबै कुरा हुन्छन्। साहित्य पढ्नेले धेरथोर अन्य विषयमा पनि ज्ञान पाउँदछ। साहित्यभित्र परोक्ष रूपमा ज्ञान
Read More

चिंचा मानविका, नेपाली राजनीति र निर्दोष रवी

चिंचा मानविका प्रवृत्तिः जबजब गौतम बुद्धको शिक्षाको प्रचार व्यापक तवरले हुन थाल्यो । अनुभूतिजन्य, यथार्थपरक,आशुफलदायक विपश्यना विद्याबाट मानिसहरुले प्रत्यक्ष लाभ लिन थाले । तब उनका अनुयायीहरुको भिड लाग्न
Read More

कर्मयोगको औचित्य र आधुनिक नेपालमा यसको प्रयोग

(१) शव्द परिचयः यदा यदा हि धर्मस्य ग्लानिर्भवति भारत । अभ्युत्थानमधर्मस्य तदात्मानं सृजाम्यहम् । परित्राणाय साधूनां विनाशाय च दुष्कृताम् । धर्मसंस्थापनार्थाय सम्भावामि युगे युगे ।। (४)७।८) जवजव धर्मको
Read More

अलिखित संसार

तिम्रै शब्द–वाणले घोच्दा मनको गहिराइसम्म पीडा उर्लिँदै बादल मडारिएर वर्सन्छ अलिखित कथा र ब्यथाहरु । बाह्य रुपभन्दा भित्री रुप विशाल छ अदृश्य मानसपटलको भूगोलमा भावनाहरु सीमारेखा नाप्दै महसुसमै
Read More

निषेधको राजनीति र डराएका दलहरु

(१) जनताको नाशो जनतालाई नै फिर्ता जनताको नाशो जनतालाई नै फिर्ता गरिदिएँ भनेर झिटिगुन्टा समेत कसेर नागार्जुन पुगेका राजा ज्ञानेन्द्र वेलावेला मन्दिरदर्शन गर्न हिंड्दा दलहरुले दिएको मानो खाएर
Read More