Category: साहित्य/संस्कृति

जुवाघरका कथा:युधिष्ठिर

महाभारतका कथाका पात्र युधिष्ठिरसङ्ग जोडिएर आउने अर्को प्रसङ्ग हो – जुवा । यही जुवाको सम्बन्ध र प्रभावले वर्तमान नेपाली समाज र राजनीतिमा परेको प्रभाव र परिणामका बारेमा सर्वज्ञ
Read More

एकला चलो रे एकला …

पानीमा किन भिज्दै हिंड्नुहुन्छ ? एकछिन ओत लाग्नुहोस् । एउटी नारीको सुरिलो स्वर कानमा गुञ्जिन्छ ।एउटा परिचितजस्तो लाग्ने आबाज। हँ, म पानीमा भिजेको छु र ! म झस्किन्छु
Read More

धमारी २०१५ कार्यक्रममा उपस्थित भएपछि

आजको युगमा कविता अलोकप्रिय बन्दै गएको छ, जनजीवनमा कविता कम रूचिकर बन्न थालेको छ, इन्टरनेटका विभिन्न सामाजिक सञ्जालहरू ढाकेर कविता अब कसले पढ्ने र सुन्ने, आजको विकासको अति
Read More

‘रूद्र’ को ‘तेस्रो आँखो’ मा आँखा लाउँदा

कवि चिनारी- असम बडसोलाका एक जागरूक व्यक्तित्व, जातीय संगठनका एक अग्रणी, सामाजिक सचेत पुरूषका रूपमा श्री रूद्र बराललाई लिन सकिन्छ। उनी साहित्य क्षेत्रमा पनि बेला बेलामा छाइरहन्छन्। उनी
Read More

भानुजयन्ती र जातीय प्रेम

यता दार्जिलिङ- सिक्किम आसामतिर भानुजयन्ती मनाउने चलन अझै बढ्दै गएको पाइन्छ। यही अवसर पारेर नेपाली जातीय चेतना, भाषा प्रेम, साहित्यप्रति रूचि आदि जस्ता कुरा जोडिएका छन्। भारतमा गोर्खालीहरूको
Read More

उक्तक र मुक्तक सार्वजनिक 

अमेरिकाको नर्थ क्यारोलाईनामा दुईजना लेखकका  उक्तक र मुक्तकसमेत गरेर ६ वटा  कृति एकैसाथ  लोकार्पण भएका छन् । आदिकवि भानुभक्त आचार्यको २०९औं जयन्तीको अबसरमा अन्तराष्ट्रिय नेपाली साहित्य समाज नर्थ क्यारोलाईना,
Read More

एक टुक्रा आकाश खस्यो भने !

एउटा सानो टुक्रो आकाश खस्यो भने, आकाशलाई ढाक्ने एक टुक्रा बादल खस्ने छ खस्ने छ, आकाशलाई देदीप्यमान राख्ने सूर्यको एउटा सानो टुक्रा । आकाशलाई शीतल राख्ने जूनको एउटा
Read More

व्यङ्ग्य: उपनामधारी लेखक सम्मेलन !

प्रभो ! मान्छेमा कार्तिलिप्सा भन्ने कुरा पनि पनि लागु औषधीको जस्तै हुँदो रहेछ। नभई नहुने, नहुँदा तलतल लाग्ने यसका लागि मान्छेले अचम्म- अचम्मका करतुत र तमासा देखाउँछन्। कोही
Read More

रामकाव्य परम्परा र भानुभक्त आचार्यको रामायणको महत्त्व

नेपाली साहित्यमा भानुभक्त आचार्य (वि. सं. १८७१-१९२५) को नाम शीर्षस्थ स्थानमा रहेका पाइन्छ। उनलाई नेपाली साहित्यमा आदिकविको उपाधि दिइएको छ। उनी नेपाली कवितालाई शैशव अवस्थादेखि किशोर तुल्याउने एकजना
Read More

कालिम्पोङबाट नेपाली गीत-गजल लेखन

१. आमुख – नेपाली साहित्यको मानचित्रमा कालिम्पोङ एउटा महत्त्वपूर्ण स्थान बनेको छ। यहाँबाट कथा, कविता, नाटक उपन्यास आदि धेरै मात्रामा प्रकाशित हुँदै आएको पाइन्छ। नेपाली संस्कृतिलाई कालिम्पोङले जोगाएर
Read More

अतृप्ति: रंग बदलिइरहने मनका पर्दाहरु

मन्जु ! श्रुति–पठन गरेपछि पाठ बुझाउनैपर्छ | जो बुझें म बुझाउँछु । श्रुति साहित्यले आजको युगमा विस्तार पाउँदै छ । ‘श्रुति’ वेदको नाम पनि हो । सुनेरै यसलाई
Read More

संसार उसैमा पाए जस्तो लाग्छ

उसको नजर मदिराको मातभन्दा बढी लाग्छ उसको वाणी मधुको मिठासभन्दा बढी लाग्छ उ मुस्कुराउँदा इन्द्रेणीले धर्ती सजिए झैं लाग्छ उ बोल्दा मधुर सङ्गीत गुन्जिए जस्तै लाग्छ उसङ्ग हुँदा
Read More

महिलाको चाक……

  वर्षौं पहिले टुकुटुकु हिड्न थालेको बच्चालाई लिएर किनमेल गर्दै थिएँ, छेउमा आफ्नो सुरले कपडा छानिरहेकी एक अमेरिकी महिलालाई पछाडिबाट चाकमा प्याट्ट पारिदिइन् । मेरो बच्चालाई उनको चाकमा
Read More

लघुकथा: भष्माशुर सपना

कपाल काट्ने काम गरेर गुजारा चलाउने नाईले भगवान शिवको तपश्या गऱ्यो । खुसी पारेर आशिर्वाद माग्यो-“मलाई भष्मासुरको जस्तै आशिष पाऊँ !” शिवले श्रमिक नाईतिर अलिकति ठूला आखा पार्दै
Read More

भाषासेवीका रूपमा पारसमणि प्रधान

विषय प्रवेश – नेपाली भाषा र साहित्यमा पारसमणि प्रधानको नाम अति आदरका साथ लिइन्छ। उनले आफ्नो जीवनको लगभग सत्तरी वर्ष जति नेपाली भाषा र साहित्यको सेवा गरेका हुन्।
Read More

मायालू  धनकुटा

क्षितिज पारी मेरो मनको एक कुनामा सुस्तरी कलिलो टुसा पलाईरहन्छ हर्षित मन जन्मस्थलको यादमा सधै पिङ्  झुलिरहन्छ हृदयको ढुकढुकीमा अल्झिरहन्छ मेरो मायालु धनकुटा । सल्लेरीको सुसाईरहने सिर्सिरे बतास
Read More

मायाको मन

भनिन्छ- मायाको विम्वमा आकार हुँदैन ? मायाको ध्वनिमा शब्द हुँदैन । माया सशक्तिकरण हो जिवनको । तर मानव मानवमा पनि जहाँ कुनै छेकबार हुँदैन भनेर के गर्ने जब हाम्रो
Read More

पुस्तक चर्चा: “कचिडेदेखि काठमाडौंसम्मः फर्केर हेर्दा”

“जीवन यात्रा हो । निरन्तरको यात्रा ।” काँडाबीच फुल्ने गुलाफको सौन्दर्यता र हिलोमा फुल्ने कमलको कोमलताको बयान सायत जरुरी पर्दैन । हालै तीर्थप्रसाद मिश्र (पिएचडी)को आत्मवृतान्त रुपी कृति
Read More

गठबन्धनको सूत्र

ठाउँ ठाउँमा खोइ चर्पी भित्ता भित्तामा मलमूत्र जसोगरि पनि चुनाव जित्न गठबन्धनको सूत्र यतिका वर्ष केलाई बोक्यौ त्यो पार्टीको झोला आत्मघाती गोल गरेर किन अर्कोलाई जिताउने होला न
Read More